مرکز توسعه سرمایه گذار مهندس رحیم دانشور

 - مقدمه 

در ادبيات آكادميك اقتصادي، اصطالح »اقتصاد مقاومتی« وجود ندارد و شايد بتوان گفت كه براي اولين بار است كه 

چنين تعبيري در مفاهيم اقتصادي مطرح مي شود، در همين مدت كوتاه تعاريف زيادي در مورد اقتصاد مقاومتي ارائه 

شده است، كه به نظر مي رسد جامع ترين تعريف را مقام معظم رهبري ارائه نموده اند : »اقتصاد مقاومتی اقتصادی 

 است که برای يک ملت، حتی در شرايط فشار و تحريم، زمينه ی رشد و شکوفايی را فراهم میکند.« 

2

 

در مفهوم اقتصاد جنگی نيز شباهت هايی با اقتصاد مقاومتی ديده می شود، اما اقتصاد جنگی اقتصادی است که متکی 

بر برآورد دوران کوتاهی از محاصره کشور و فشارهای فرامرزی وارد به اقتصاد است. شايد از جهاتي شرايط 

اقتصاد جنگي زمينه مشاركت مردمي بيشتر نسبت به شرايط عادي را فراهم آورد و مردم به دليل اينكه شرايط 

ملموس تر است همكاري بيشتري با دولت داشته باشند. اما در اقتصاد مقاومتي كه از اوايل دهه 08 در ادبيات مقام 

معظم رهبري مطرح شده است، كوتاه مدت نبودن ديدگاه جمهوری اسالمی به تهديدات و فشارها است و از آنجا که 

خواستگاه تهديدات بر عليه ايران تقابل جمهوری اسالمی با نظم ناعادالنه فعلی حاكم بر جهان و دفاع از حقوق خود 

است، اين تقابل کوتاه مدت نخواهد بود، به همين دليل فرق اقتصاد مقاومتی با اقتصاد جنگی اين است که استراتژی 

دراز مدت الزم دارد. 

 با توجه به اين مقدمه بايد گفت كه مردم مهمترين عامل در اقتصاد مقاومتي هستند كه از يكسو سازنده ساختارهاي 

اقتصادي و اجتماعي بوده و از سوي ديگر تصميمات اقتصادي مستقيماً بر زندگي مادي و معنوي آنان اثر گذار است. 

بنابراين مقاومت اقتصادي بدون حضور و نقش مردم امكان ناپذير است پس مردمي كردن اقتصاد مهمترين گام در 

اقتصاد مقاومتي است. 

2 - نقش مردم در اقتصاد مقاومتي 

 نقش مردم در اقتصاد مقاومتي بسيار مهم و حائز اهميت است. ايران بعنوان يك كشور اسالمي كه از ابتدا بر پايه 

ظلم ستيزي و مقاومت در برابر كفر و استكبار جهاني پايه هاي خود را بنا نهاده است، توانسته است الگويي از 

مشاركت مردمي را به تصوير بكشد. جنگ تحميلي، مبارزه با بحران هاي داخلي و مبارزه با ضد انقالب، شركت در 

انتخابات گوناگون، مشاركت همه جانبه در صحنه هاي عمومي و مبارزه با تهديدهاي خارجي همه با ياري و 

مساعدت مردم همراه بوده است. 

 در هر صحنه اي كه از نيروي مردمي استفاده شده و شرايط براي مردم صادقانه بيان شده است بيشترين مشاركت از 

جانب مردم صورت گرفته و در تمام اين صحنه ها بهترين نتيجه ها حاصل شده است، اما در صحنه هايي كه مردم و 

دولت هر كدام جداگانه در پي اهداف خود بوده و در اصطالح اقتصادي بهينه سازي ها جداگانه صورت گرفته است، 

نتايج مورد انتظار حاصل نشده است. 

 

2

. دیدار مقام معظم رهربی با دانشجویان 11/شهریور/1931